กฎหมายเกี่ยวกับสัตว์ที่จะมีเพิ่มขึ้นในพื้นที่กรุงเทพฯ นี่จะเป็นรูปแบบข้อบัญญัติ คือ “ข้อบัญญัติกรุงเทพมหานคร เรื่องการควบคุมและปล่อยทิ้งสัตว์ พ.ศ. 2567” ที่เนื้อหา เกี่ยวกับการเลี้ยงสัตว์–สัตว์เลี้ยง ซึ่งจะ มีผลบังคับใช้ในอีกราว 6 เดือน หรือตั้งแต่ 10 ม.ค. 2569
ข้อบัญญัตินี้ “บังคับใช้ในกรุงเทพฯ”
เป็น “กฎหมายที่เพิ่มอีกส่วนในไทย”
ทั้งนี้ “ทีมสกู๊ปเดลินิวส์” ชวนพลิกดู “กฎหมายที่เกี่ยวข้องกับสัตว์”ทั้งโดยตรงโดยอ้อม ที่ ในไทยในภาพรวมทุกพื้นที่มีอยู่แล้วหลายส่วน อย่างเช่น… พ.ร.บ.ป้องกันการทารุณกรรมและการจัดสวัสดิภาพสัตว์ พ.ศ. 2557 ที่คุ้มครอง มิให้ทารุณสัตว์ ส่งเสริมสวัสดิภาพสัตว์ คุ้มครองตั้งแต่สัตว์เลี้ยงที่ใช้เป็นเพื่อน ใช้งาน ใช้ในการแสดง ใช้เป็นอาหาร หรือใช้ในการอื่นใด ไม่ว่าจะมีเจ้าของหรือไม่ก็ตาม รวมถึงสัตว์ที่อาศัยในธรรมชาติ ตามที่รัฐมนตรีมีประกาศกำหนด แต่ไม่รวมสัตว์ป่า
พ.ร.บ.สงวนและคุ้มครองสัตว์ป่า พ.ศ. 2562 กฎหมายที่มีวัตถุประสงค์เพื่อ เป็นเครื่องมือสำคัญในการสงวน อนุรักษ์ คุ้มครอง ดูแลรักษา ฟื้นฟูสัตว์ป่า และแหล่งที่อยู่อาศัยของสัตว์ป่า รวมทั้งทรัพยากรธรรมชาติอื่น ๆ โดยมีมาตรการควบคุมทั้งการครอบครอง การค้า นำเข้า-ส่งออก หรือนำผ่าน ซึ่งสัตว์ป่า ซากสัตว์ป่า และผลิตภัณฑ์จากสัตว์ป่า
ถัดมา… พ.ร.บ.โรคระบาดสัตว์ พ.ศ. 2558 ที่มีเป้าหมาย ป้องกันและควบคุมโรคระบาดที่เกิดกับสัตว์ อันเป็นการคุ้มครองความปลอดภัยของคน รวมถึงประโยชน์ในทางเศรษฐกิจ โดยมีการควบคุม… 1.ช้าง ม้า โค กระบือ ลา ล่อ แพะ แกะ กวาง สุกร หมูป่า สุนัข แมว กระต่าย ลิง ชะนี รวมถึงน้ำเชื้อสำหรับผสมพันธุ์และเอ็มบริโอของสัตว์เหล่านี้ด้วย, 2.สัตว์ปีกจำพวกนก ไก่ เป็ด ห่าน รวมถึงน้ำเชื้อสำหรับผสมพันธุ์และไข่ด้วย และ 3.สัตว์ชนิดอื่น ตามที่รัฐมนตรีมีประกาศกำหนด
พ.ร.บ.วิชาชีพการสัตวแพทย์ พ.ศ. 2545 สำหรับกฎหมายดังกล่าวนี้เกี่ยวข้องกับสัตว์โดยอ้อม มีวัตถุประสงค์ เพื่อส่งเสริมการประกอบวิชาชีพการสัตวแพทย์ให้มีความคล่องตัว และควบคุมมาตรฐานการประกอบวิชาชีพ รวมถึงมิให้มีการแสวงหาประโยชน์โดยมิชอบจากบุคคลซึ่งไม่มีความรู้ อันจะก่อให้เกิดภัยและความเสียหายแก่ประชาชน
และนอกจากที่ยกตัวอย่างมา… กับ ประมวลกฎหมายอาญาก็มีส่วนที่เกี่ยวกับสัตว์ โดย มาตรา 377 ผู้ใดควบคุมสัตว์ดุหรือสัตว์ร้าย ปล่อยปละละเลยให้สัตว์นั้นเที่ยวไปโดยลำพัง ในประการที่อาจทำอันตรายแก่บุคคลหรือทรัพย์ของคนอื่น มีโทษจำคุกไม่เกิน 1 เดือน ปรับไม่เกิน 10,000 บาท หรือทั้งจำทั้งปรับ ขณะที่ ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ก็เกี่ยวเช่นกัน โดย มาตรา 433 ถ้าความเสียหายเกิดขึ้นเพราะสัตว์ เจ้าของสัตว์หรือบุคคลผู้รับเลี้ยงรับรักษาไว้แทนเจ้าของ จำต้องใช้ค่าสินไหมทดแทนให้แก่ฝ่ายที่ต้องเสียหาย เพื่อความเสียหายอย่างใด ๆ อันเกิดแต่สัตว์นั้น
พ.ร.บ.การสาธารณสุข พ.ศ. 2535 และที่แก้ไขเพิ่มเติมฉบับล่าสุด นี่ก็มีส่วนที่เกี่ยวกับสัตว์โดยตรง โดยในหมวด 5 มาตรา 25 (2) และ (3) เนื้อหาจะเกี่ยวกับการเลี้ยงสัตว์ สถานที่เลี้ยงสัตว์ กรณีเป็นเหตุรำคาญหรือเป็นอันตรายต่อสุขภาพ และในหมวด 6 มาตรา 29 และมาตรา 30 เนื้อหาจะเกี่ยวกับการควบคุมการเลี้ยงหรือปล่อยสัตว์ เพื่อรักษาสภาวะความเป็นอยู่ที่เหมาะสมของประชาชน หรือเพื่อป้องกันอันตรายจากเชื้อโรคที่เกิดจากสัตว์ ซึ่งเจ้าของสัตว์หรือผู้เกี่ยวข้องต้องรับผิดชอบหากฝ่าฝืน และที่สำคัญ ประเด็นความผิดตาม พ.ร.บ.นี้ยังเกี่ยวข้องยึดโยงถึงกฎหมายท้องถิ่นในรูปแบบข้อบัญญัติ ซึ่งก็รวมถึง “ข้อบัญญัติกรุงเทพมหานคร เรื่องการควบคุมและปล่อยทิ้งสัตว์ พ.ศ. 2567”
ทั้งนี้ กับ “ข้อบัญญัติกรุงเทพมหานคร เรื่องการควบคุมและปล่อยทิ้งสัตว์ พ.ศ. 2567”นั้น หลักใหญ่ใจความโดยสังเขปคือ…ครอบคลุมทั้งสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม สัตว์ปีก สัตว์น้ำ สัตว์ครึ่งบกครึ่งน้ำ สัตว์เลื้อยคลาน สัตว์มีพิษหรือสัตว์อันตราย มีการ ควบคุมจำนวนสัตว์เลี้ยงตามประเภทและพื้นที่ โดยที่ เจ้าของสัตว์มีหน้าที่ฝังไมโครชิปและจดทะเบียนสัตว์ เจ้าของ ต้องดูแลสัตว์อย่างเหมาะสม ควบคุมไม่ให้ก่อเหตุเดือดร้อนรำคาญหรืออันตราย การนำสัตว์ออกนอกสถานที่ต้องควบคุมด้วยสายจูงหรืออยู่ในกรง เจ้าของ ต้องเก็บสิ่งปฏิกูลที่สัตว์ขับถ่ายในที่สาธารณะให้เรียบร้อย และ ห้ามเลี้ยงหรือปล่อยสัตว์ในที่/ทางสาธารณะ เว้นแต่เพื่อวัตถุประสงค์เฉพาะ เช่น การรักษา การย้ายถิ่น การกุศล ฯลฯ
สำหรับการควบคุมจำนวนสัตว์ที่เลี้ยง… สุนัข และแมว กรณีอาคารชุดหรือห้องเช่า พื้นที่ 20-80 ตร.ม. เลี้ยงได้แค่ 1 ตัว, พื้นที่ 80 ตร.ม. ขึ้นไป ก็เลี้ยงได้ไม่เกิน 2 ตัว ส่วนกรณีที่ดิน ไม่เกิน 20 ตร.ว. เลี้ยงได้ไม่เกิน 2 ตัว, ไม่เกิน 50 ตร.ว. เลี้ยงได้ไม่เกิน 3 ตัว, ไม่เกิน 100 ตร.ว. เลี้ยงได้ไม่เกิน 4 ตัว และ 100 ตร.ว. ขึ้นไป เลี้ยงได้ไม่เกิน 6 ตัว ซึ่งกับสุนัขนั้น มีการกำหนดสายพันธุ์สุนัขที่ต้องควบคุมเป็นพิเศษ 5 สายพันธุ์ เช่น พิทบูล ร็อตไวเลอร์ หรือสายพันธุ์อื่นแต่มีประวัติทำร้ายหรือพยายามทำร้ายคน ก็ต้องแจ้งเปลี่ยนเป็นสุนัขควบคุมพิเศษด้วย …ทั้งนี้ ข้อบัญญัติเหล่านี้หากฝ่าฝืนจะมีโทษตาม พ.ร.บ.การสาธารณสุข พ.ศ. 2535ซึ่งข้อบัญญัติจะมีผลบังคับใช้ในกรุงเทพฯ ในอีกราว 6 เดือนข้างหน้านี้แล้ว
อีก 6 เดือน…“ก็อย่าเบาใจว่าอีกนาน”
ศึกษาให้พร้อม “เตรียมกันแต่เนิ่น ๆ”
เตรียมทั้งคนทั้งสัตว์ “ไม่งั้นอาจวุ่น!!”.
ทีมสกู๊ปเดลินิวส์
